Con gas / sin gas

Wat er in Nederland in het nieuws is over Bolivia weet ik niet, maar ik vermoed dat het weinig tot niets is. Terwijl het hier gewoontegetrouw heel wat spannender is dan in de Tweede Kamer.

Want hijo de miercoles, het is een beste teringbende hier. Tenminste, dat zie ik op tv. Waar ik woon gaat alles rustig zijn gangetje. Het enige is dat sommige dingen niet verkrijgbaar zijn of wat duurder dan het niets wat ze normaal kosten en dat ik niet naar Tarija kan, de dichtsbijzijnde stad.

Aan de andere kant, je kunt hier wel zo´n soort gesprek opvangen: “Dat zijn molotovcocktails.” “Nee joh, het zijn dynamietstaven!” “Dynamietstaven? Die zijn niet zo groot!” “Jawel man, molotovcocktails zijn een soort flessen. Dit zijn duidelijk dynamietstaven.” Op tv waren beelden te zien van een jas op de Plaza Murillo in La Paz, waar de belangrijkste overheidsgebouwen staan. In die jas waren verdachte items gevonden.

Het conflict gaat vooral over aardgas, wat de ene helft van het land wel heeft en de andere helft niet. Maar aan de kant van die lijn waar geen gas is (het noorden en westen), wonen ook de meeste indigenas (oorspronkelijke bewoners) en de meeste armen. Aan de andere kant wonen de rijke blanken en mestizos (mensen van gemixte afkomst). President Evo Morales, zelf indigena, is razend populair in La Paz en de rest van het noorden en westen van het land en voert een politiek die niet in goede aarde valt bij iedereen die minder socialistisch is dan hij.

Bij die minder socialistischen hoort ook de bevolking van de rijke stad Santa Cruz, die samen met hun hele departement (vergelijkbaar met een staat in de VS) dreigen af te scheiden van de rest van het land. Samen met nog drie andere departementen, die ook over gasreserves beschikken. Wat hen vooral steekt is dat Morales – "die indiaan!" – wil dat de belastingen over aardgas terecht komen in de staatskas, terwijl ze nu vooral terecht komen in de departementskas. Hij vind dat hij dat kan maken omdat hij eerst de gasbedrijven heeft genationaliseerd, waardoor de gasinkomsten voor de overheid veel hoger werden. Kort door de bocht: nu de koek groter is geworden, willen de armen ook een stuk, maar de rijken zijn gewend dat zij alles krijgen.

Een leuke gelegenheid om een oude Zuid-Amerikaans in leven te houden: staken en wegen blokkeren. Maar het heeft dit keer wel een wat grimmiger gezicht. Veel overheidsgebouwen in het zuiden en oosten worden aangevallen door burgers, en bij rellen zijn al iets van vijftien doden gevallen, en volgens mij wel meer dan honderd gewonden. Evo probeert heeft ondertussen alle opstandige departementsvoorzitters uitgenodigd en op dit moment zijn ze in La Paz aan het overleggen. Hopelijk heeft het effect en kan ik over een week of twee rustig naar Tarija. Gas d´r op!